ANA SAYFA GÜNDEM EKONOMİ ŞİRKETLER ÖZEL HABER ANKARA RÖPORTAJ SAĞLIK VİDEOLAR
Türkiye'nin Kovid-19'la mücadelesinde son durum
Türkiye'nin Kovid-19'la mücadelesinde son durum
'Eren-11 Sehi Ormanları Operasyonu' başladı
'Eren-11 Sehi Ormanları Operasyonu' başladı
Şırnak'ta Gara şehitleri için PKK'ya tepki yürüyüşü
Şırnak'ta Gara şehitleri için PKK'ya tepki yürüyüşü
Yerli silahlar Mehmetçiğe güç veriyor
Yerli silahlar Mehmetçiğe güç veriyor
Aşılama takviminde ilk aşamanın sonuna gelindi
Aşılama takviminde ilk aşamanın sonuna gelindi

Hüseyin ALPASLAN

TÜRKLERİN ANA YURDU
14 Ocak 2021 Perşembe

 Türklerin ortaya çıkışı, Avrasya’nın kuzey bölgelerinin en uç doğu noktalarında kesin bilinmeyen bir tarihe rast gelmektedir. Dil bilimciler ve Antropologlara göre; Türkler, Sibirya ormanlarından çıkarak tüm Asya’ya yayılmışlardır. Pasifik kıyıları ile Doğu Avrupa arasında dolaşan Ön Türkler varlıklarını başka coğrafyalarda hangi tarihlerde belli etmişler ve yeni yurtlar edinmişlerdir? sorusuna kati cevap vermek güç olsada Türkologlar; Arkeoloji, Antropoloji, Filoloji, Paleografi ve Etnoloji bilimlerinden faydalanarak tahmini tarihler ve yerler üzerinde durmuşlardır[1].

Türklerin, 8500 yıl önce Anadolu ve Mezopotamya’ya gelerek buradaki uygarlıkları meydana getirdiklerini ve Anadolu’nun Türklerin ana yurdu olduğunu[2] söyleyen bilim insanları da vardır. Hazar Denizi’nin doğusunda Aşkabat yakınlarında yapılan “Ano” kazısında Türklerin varlığının ve medeniyetinin 11.000 yıl öncesine kadar gittiği, kazı başkanı olan Amerikalı jeolog ve arkeolog Raphael Pumpelly tarafından açıklanmıştır. Pumpelly, küçük ve önemsiz bir kasabayı örten toprakları kazmıştır. Bu kazı ona çok önemli bulgular vermiştir. Bu belgeleri tarafsız olarak inceleyen jeolog Pumpelly; “Türk yurdunun bir kısmında neolitik medeniyetin, milattan önce 9.binde, hayvanları ehlileştirme 8.binde, maden sanatlarının 6.binde, yani şimdiye kadar madencilikte en kıdemli olan Sus’tan önce başladığını ilan etmiştir”[3].

Ön Türkler, ormanlık alanlardan bozkırlara çıkarak Neolitik Taş (Cilalı Taş) Devri’ne geçmişlerdir. Taygalarda kalanlarsa Yontma Taş Devri’nde (Paleolitik çağ) yaşamaya devam etmişlerdir. M.Ö. 2000 tarihinin sonlarından itibaren ise bozkırda yaşayanlar Maden çağına (Bakır veya Kalkolitik çağ) girmişlerdir. 

Türkler, Konar-göçer bozkır medeniyetinde yaşadıkları coğrafyalarda pek çok kültür zenginliği oluşturmuşlardır. Ön Türklerin yaşadığı ve yurt edindiği kesin olarak bilinen coğrafyalarda yer adları ve kültür çevrelerinin tespiti şöyle yapılmıştır; Anav Kültürü (M.Ö. 4000-1000), Afanaseyevo Kültürü (M.Ö. 3000-1700), Kelteminar Kültürü (M.Ö. 3000), Andronovo Kültürü (M.Ö. 1700-1200), Karasuk Kültürü (M.Ö. 1200-700), Tagar ve Taştık Kültürü (M.Ö. 700-100) [4].

Ön Türklerin en eski kültür merkezlerinden birisi Türkmenistan’ın Anav bölgesinde (M.Ö. 4000-1000) ortaya çıkmıştır. Anav kültüründe; atı, çok önemli ve yaşamın belirleyici bir özelliği olarak görmekteyiz [5]. Kaşgarlı Mahmut’un müellifi olduğu Türk dilinin ilk sözlüğü; Divanü Lügati’t-Türk’te; “Kuş kanadıyla, Türk atıyla” şeklinde kayıtlara geçen deyimle, kanatsız kuş olamayacağı gibi atın da Türk’ün vazgeçilmez bir parçası olduğu anlatılmıştır[6].

Türkologların saydığımız bilimlerden faydalanarak yaptıkları araştırmalar ışığında en eski Türk yurdunun: Batıda Aral gölü, doğuda Orhon ve Tula Nehri, Kuzeyde Lena Nehri ile Irtış boyları, Orta Yenisey sahası ve güneyde Talas-Sır derya boylarına kadar olan sahayı kapsadığı anlaşılmaktadır. Türkler bu geniş sahayı ve Orta Asya bozkırlarını yurt edinmişlerdir. Orta Asya bozkırları ata yurdu kabul edilerek buraya Türkistan adı verilmiştir.

Çin kaynaklarına göre ise; Türklerin tarih sahnesine çıktıkları yer ve ilk yurtları Çin’in kuzey batısındadır[7]. Türkler ilk bilinen devletlerini Çin’in kuzeyinde kurmuşlardır. Çin’in kuzeyinden Aral gölüne kadar uzanan Asya’nın kuzey bölümü Ön Türklerle beraber Ari ırkın öncüleri ve Ön Moğollar tarafından paylaşılmıştır. Bugün Moğolistan ve çevresinde ilk kültürler incelendiğinde bu kültürün Ön Türklere ait olduğu anlaşılmaktadır. 

Çin’in kuzeyi ile iç bölgelerine kadar bir alanda Ön Türk kültürünü yoğun şekilde görmek mümkündür. Çinlilerin ilk resmi tarih kitabı olarak bilinen “Shih-chi” deki bilgilere göre de Çin topraklarında tarihin başlangıcı olarak kabul edilen coğrafyada, Ön Türkler, Ön Çinliler ve Ön Moğollar birlikte yaşamışlardır[8].

İlk çıkış noktalarını güneybatı Sibirya olarak bildiğimiz Türk boylarının sonraki göç hareketlerinin dört ara yönde sürdüğünü görürüz: Güneydoğu yönüne (Uygurlar vb.), kuzeydoğu yönüne (Sakalar, Yakutlar), kuzeybatı yönüne (Oğurlar, Kıpçaklar), güneybatı yönüne (Oğuzlar, Kıpçaklar) göç etmişlerdir [9]. Moğolistan ve Türkistan bölgesinde M.Ö. 2000 tarihinin başlarından M.Ö. 800 tarihlerine kadar kuraklıklar ve savaşların tetiklediği göçler neticesinde Türkler yeni yurtlar edinmişlerdir.

Türk tarihçiler; Türk uygarlığını M.Ö.V bin yıl öncesine kadar götürürler ve Altay dağlarının kuzeybatısındaki Abakan bozkırlarını Türklerin tarih sahnesine çıktıkları yer olarak kabul ederler. Apuhan’a göre Türklerin ilk yurtları M.Ö. 2000 yılları civarı Altay dağları olup, Ana yurt ise Balkaş gölü ile Aral göllerini içine alan alanı kapsar[10]. Coğrafyacılar tarafından Türklerin ilk ana yurdu kabul edilen, Ural dağları ile Hazar Denizi’ne kadar, kuzeyde Sibirya’dan güneyde Çin’e, Tibet’e ve İran’a kadar uzanan bölgeye “Orta Asya” ismi verilmiştir.

Oryantalistlerin Türk yurdu ile ilgili tespitlerine bakacak olursak; Türklerin ana yurdunu Altayların çevresi olarak gösterdiklerini görürüz. Türkolog Radloff, Türklerin ana yurdunun Altayların doğusunda, bugünkü Moğolistan coğrafyasında olduğunu kabul etmiştir. Barthold’a göre de Türklerin ana yurdu Moğolistan ile eşleşmektedir. Nemeth ise diğer Türkologlardan farklı olarak, Türklerin ilk yaşadıkları yerlerin Altay Dağları ile Ural Dağları arasında, bugünkü Kazakistan coğrafyası olduğunu iddia etmiştir [11].

Tarihçilerin büyük kısmı Türklerin anavatanının Altay dağları, Sibirya ve Baykal bölgesi olarak tanımlasalar da Türk halklarının kökeni konusunda araştırmalar yapmış ve kitap yazmış olan Kazi T. Laypanov ve İsmail M. Miziyev’e göre; Türklerin ilk vatanları, M.Ö. V. ve III. bin yıllarında Asya ve Avrupa’nın birçok bölgesine göç ederek yayıldıkları ve kültürlerini götürdükleri İdil-Ural bölgesidir[12].

Arkeolojik araştırmalar; Altay çevresinde demirciliğin Çin’den önce başladığını göstermektedir. Bulgular; M.Ö. V-IV. yüzyıllarda Altaylarda bol miktarda demir madeninin bulunduğu ve cevherin işlendiğini göstermektedir. Türklerin demirci oldukları ve en geç M.Ö. V. yüzyıldan daha önce Altaylar ve çevresinde yaşadıkları anlaşılmaktadır. 

Arkeoloji ve dil bilimi ışığında yapılan çalışmalar, bilimsel veriler ve elde edilen bulgular neticesinde, son tahlilde Türklerin yurdunu şöyle anlatabiliriz; Türklerin yaşadığı ilk coğrafyanın çekirdeğini Altay ve çevresi ile Yenisey orta sahası, Orhon boyu ve Ötüken bölgesi teşkil etmektedir. Göktürk alfabesinin ilk kullanıldığı yerin burası olması da bu görüşü desteklemektedir[13].

Sağlıklı günler diliyorum…

Hüseyin ALPASLAN;

Tarihçi-Yazar

alpasker.84@hotmail.com

 

Kaynakça

[1] Roux, J.P. (2010). Türklerin Tarihi. İstanbul: Kabalcı Yayınevi.s.50-52.

[2] Girgin, O. (2016). Türklerin Anayurdu. Aydın: Bilal Ofset Basın Yayın. s.291.

Tarih I, (2019). Kemalist Eğitimin Tarih dersleri (1931-1941). Ankara: Kaynak Yayınları, s.34.

[4] Günay, U.T. (2015). Türklerin Tarihi. Ankara: Akçağ Yayınları. s.40.

[5] Koçsoy, Ş. (2002). Türk Tarihi Kronolojisi, c.1, Ankara: YTY.s.73.

[6] Kaşgarlı Mahmud. (2006). Divanü-Lugat-İt-Türk, c.1, (B. Atalay, Çev.), Ankara: TDK.S.83. 

[7] Kurat, A.N. (1937). Peçenek Tarihi. İstanbul: Devlet Basımevi. s.5.

[8] Kafesoğlu, İ. (1977). Türk Milli Kültürü. c.1, Ankara: TKAE. ss.190-196.

[9] Jorma, A. (2020). Kuman Kıpçakların Dil Sürümü. Türk Dünyasından Parlamenter Bakış Dergisi, sy. 7, Ankara:158-167.s.158.

[10] Apuhan, R.Ş. (2008). Türklerin Tarihi. İstanbul: Timaş yayınları. s.13

[11Kurat, A.N. s.1-2.

[12] Laypanov K.T. ve Miziyev İ.M. (2008). Türk Halklarının Kökeni. İstanbul: Selenge Yayınları.s.40.

[13] Kurat, A.N. s.5.

Kaşgarlı Mahmud Anısına Türkiye ve Türk Dünyası Araştırmaları VII isimli dijital kitabın (Aralık 2020) “Türklerin Ana yurdu ve Altınorda Hanlığı’na kadar Karadeniz’in Kuzeyindeki Türk Kavimleri” başlıklı bölümündeki yazımdan iktibas edilmiştir.

Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
TİCARİ HAYAT GAZETESİ
ARŞİV
ÇOK OKUNANLAR
YAZARLAR
Esra SARI
Esra SARI
PANDEMİ SÜRECİNDE KAHVE TÜKETİMİ ARTTI
Mustafa YILDIZ
Mustafa YILDIZ
İNSAN DİN İLİŞKİSİ XII (İYİNİN VE KÖTÜNÜN TESPİTİ)
Hüseyin ALPASLAN
Hüseyin ALPASLAN
SÖMÜRGECİLİK TARİHİ-II: HOLLANDA SÖMÜRGECİLİĞİ
Bünyamin ALTINTAŞ
Bünyamin ALTINTAŞ
YÜKSEK FAİZ SÜRDÜRÜLEBİLİR Mİ?
Murat BALCI
Murat BALCI
UZMAN ERBAŞA İYİLEŞTİRME
Mert Can DUMAN
Mert Can DUMAN
MUTLULUĞU İNŞA ETMEK GEREK
R.Bülend KIRMACI
R.Bülend KIRMACI
DÜNYA’DA VE TÜRKİYE’DE ÜNİVERSİTE-2
İsmail CİNGÖZ
İsmail CİNGÖZ
ÇOK ZOR AMA İMKÂNSIZ DEĞİL
Hatice TOPÇU
Hatice TOPÇU
ÇOK ÖNEMSİYORUM
Seda TOLMAÇ
Seda TOLMAÇ
MOBBİNG
Prof.Dr. Esat ARSLAN
Prof.Dr. Esat ARSLAN
GARA OPERASYONU
Nesrin Yarım ÖZOĞLU
Nesrin Yarım ÖZOĞLU
BİZİ BİR PARÇA ÇİKOLATA MUTLU EDER Mİ?
Hatice KARATAŞ
Hatice KARATAŞ
KİMLER MUTLU?
Büşra ÇİNKAYA
Büşra ÇİNKAYA
SANATA VE SANATÇIYA YETERİNCE DEĞER VERİLMİYOR
Arda ÇELİK
Arda ÇELİK
YAŞAM MEMNUNİYETİ
Şira Yıldız ASAN
Şira Yıldız ASAN
MERHAMET DEMİŞKEN
Ömer AĞAÇLI
Ömer AĞAÇLI
İSLAM, AKLIN ÖNÜNDEKİ PERDELERİ KALDIRMAK İSTİYOR
Oğuzhan SARI
Oğuzhan SARI
RÜZGAR TERSİNE DÖNDÜ
Duran AKKAYA
Duran AKKAYA
BİSİKLET KÜLTÜRÜ
Ceyhun Özgür
Ceyhun Özgür
ÇALIŞAN EMEKLİNİN MAAŞINDA KESİNTİ OLUR MU?
Ayşe Aybike Yılmaz
Ayşe Aybike Yılmaz
VEJETARYEN BESLENMESİ
Burcu ŞEN
Burcu ŞEN
NE KUTLADIĞIMIZI BİLİYOR MUYUZ?
Av. Zeynep YETİŞGİN
Av. Zeynep YETİŞGİN
HATIR İÇİN YOLCU ALIMINDA ARAÇ İŞLETENİN SORUMLULUĞU
Gülçin KARLI İPEK
Gülçin KARLI İPEK
İLKLERİN KADINI SABİHA RIFAT GÜRAYMAN
Hicret TÜRKMAN
Hicret TÜRKMAN
KOMŞULUK ÖLMESİN
Hasan AKGÜL
Hasan AKGÜL
YEREL SEÇİMLER İÇİN BİR DEĞERLENDİRME
Ceren Tuğçe ÖZDEMİR
Ceren Tuğçe ÖZDEMİR
ENDİŞE VERİCİ!
Gamze Nur ERGİL
Gamze Nur ERGİL
BABA’YA İTHAFEN
Dursun ERKILIÇ
Dursun ERKILIÇ
LİBAS
Fatma Sena YAMAN
Fatma Sena YAMAN
SEVİNCİ ŞÜKÜR, ÜZÜNTÜSÜ SABIR
Serkan KUMDAKÇI
Serkan KUMDAKÇI
SEYRE DEVAM
Can Berk KANAT
Can Berk KANAT
DİŞİYİ KİŞİ YAPALIM!
Esra  YAZDIÇ DEMİR
Esra YAZDIÇ DEMİR
ŞALVARIYLA KÜRSÜYE ÇIKIYOR, AKADEMİSYENLERİN YAPAMADIĞINI YAPIYOR
Şahap YILMAZ
Şahap YILMAZ
İŞ PLANI NEDEN ÖNEMLİ?
Ali Asker DEMİRHAN
Ali Asker DEMİRHAN
YENİ TORBA KANUN TASARISININ VERGİ HÜKÜMLERİ
Mehmet GÖKTÜRK
Mehmet GÖKTÜRK
GERÇEĞİ HAKARET SAYMAK!
Abdurrahman SAĞKAYA
Abdurrahman SAĞKAYA
DEVLET HİZMET SATIN ALMALI
Oktay TAŞ
Oktay TAŞ
İŞİMİZ FİYAKA!
Cihangir TÜRKMEN
Cihangir TÜRKMEN
İHTİYAÇLARIM VE REFERANDUM
İsmet ORHAN
İsmet ORHAN
ÜÇ MUAMMADA... İLKLER NELER OLUYOR?
Sedat ERİŞ
Sedat ERİŞ
HALKIN BİLİNÇALTINDAKİ SORULAR-4
ÇOK YORUMLANANLAR
FACEBOOK'TA TİCARİ HAYAT
Ana Sayfa Gündem Ekonomi Şirketler Özel Haber Ankara Röportaj Sağlık
KünyeHakkımızda KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva