ANA SAYFA GÜNDEM EKONOMİ ŞİRKETLER ÖZEL HABER ANKARA RÖPORTAJ SAĞLIK VİDEOLAR
Ağır hasarlı ve yıkılacak evler için 41 bin lira destek
Ağır hasarlı ve yıkılacak evler için 41 bin lira destek
Deprem bölgesinde yağış bekleniyor
Deprem bölgesinde yağış bekleniyor
İran'da yolcu uçağı pistten çıktı
İran'da yolcu uçağı pistten çıktı
Etiyopya'da 7 milyon kişi yardıma muhtaç
Etiyopya'da 7 milyon kişi yardıma muhtaç
Bitlis'te PKK'ya ait sığınak imha edildi
Bitlis'te PKK'ya ait sığınak imha edildi

İsmail CİNGÖZ

DOĞU AKDENİZ ÜZERİNE YAPILAN GİZLİ HESAPLAR BOZULDU
4 Aralık 2019 Çarşamba

Türkiye ile Libya’nın uluslararası alanda tanınan Ulusal Mutabakat Hükümeti arasında “Akdeniz’de deniz yetki alanlarının sınırlandırılması ile güvenlik ve askeri işbirliğinin genişletilmesine yönelik anlaşmalar” 27 Kasım 2019 günü İstanbul’da imzalandı. 

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY), Mısır, İsrail ve Yunanistan ile uzun bir süredir Doğu Akdeniz’de “Münhasır Alan Mücadelesi” yürüten Türkiye’nin çok önemli kazanımlar elde etmesini sağlayan bu anlaşmalar, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti Başkanlık Konseyi Başkanı Fayez el Sarraj arasında gerçekleşen görüşmelerin ardından imzalandığı basında yer aldı. 

Uluslararası basın kuruluşlarında yer alan haberler incelendiğinde; Libya’nın doğusunda yer alan ama uluslararası alanda tanınmayan Halife Hafter hükümeti, imzalanan bu anlaşmayı kınadığını ve gayri meşru olduğunu, Libya’nın güvenlik ve egemenlik haklarının ihlali olduğunu açıkladı. Yunanistan tarafından da tepkiyle karşılanan anlaşmaya Mısır “yasa dışı” diyerek üçüncü tarafları bağlayıcı olmadığını duyurdu. Ancak Türkiye ile Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti Başkanlık Konseyi arasında imzalanan “deniz yetki sınırlandırma anlaşmasının” Akdeniz üzerinde kıyıdaş iki ülke arasında uluslararası hukuka uygun[1] olduğu görülmektedir.

1970’li yıllarda Tunus’un adalar üzerinde belirlediği deniz sınırları konusunda uyuşmazlık yaşayan Libya, uyuşmazlığın çözümü için Uluslararası Adalet Divanı’na başvurmuş ve mahkeme ile uyuşmazlığın lehine çözümünü sağlamıştır. Ayrıca Malta ile bir ada konusunda yaşanan uyuşmazlığı Uluslararası Adalet Divanı’na taşıyarak lehine çözülmesini sağlayan Libya, deniz yetki alanları anlaşmazlıklarını uluslararası hukuk yoluyla çözme tecrübesi olan bir ülkedir[2]. Dolayısı ile Libya, Yunanistan’ın iddialarının aksine deniz yetki alanlarının belirlenmesinde adaların dikkate alınmayacağını gayet iyi bilmektedir. 

Anlaşmanın evveliyatı incelendiğinde; Libya’nın 27 Mayıs 2009 tarihinde deniz yetki alanlarının sınırlandırması için Münhasır Ekonomik Bölge (MEB) ilan edip, sınır ülkelerle anlaşma imzalamaya hazır olduğunu duyurmasına dayandığı görülmektedir. Libya’nın bu açıklamasının ardından 26 Ağustos 2009 tarihinde Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı olan Oramiral Eşref Uğur Yiğit, yaptırdığı araştırmalar ile Türkiye ve Libya’nın karşılıklı kıyılarının olduğunu ve iki ülke arasında bir sınırlandırma anlaşması yapılabileceğini haritalarla tespit etti. O dönem Türkiye Başbakanı olan Recep Tayyip Erdoğan Orgeneral Yiğit tarafından hazırlatılan haritalar ile 29 Kasım 2010 tarihinde Libya’ya giderek Kaddafi ile yapılan görüşmelerin ardından iki ülke arasında bu hususta çalışmaları başlatmış olsa da[3] 2011’de patlayan Arap Baharı olayları nedeniyle çalışmalar kesintiye uğramıştır.

Arap Baharı olaylarının Libya’ya sirayeti ve Kaddafi’nin devrilmesinin ardından ülkede yaşanan iç karışıklıkları fırsat bilen Yunanistan, Libya’nın Akdeniz’deki 39.000 km2 deniz sahasını sahiplenmiştir[4]. Savunma Bakanı Hulusi Akar ile Genelkurmay Başkanı Orgeneral Yaşar Güler’in 5 Kasım 2018 tarihinde Libya’ya gerçekleştirdiği ziyaret ile 2011’de kesilen görüşmeler tekrar başlamıştır. Sayın Akar’ın ziyareti ile Yunanistan’ın bölgede işgal sahaları ve planları da gündeme gelmiştir[5]. Türkiye’nin bu girişiminden hemen sonra Amerika’nın desteklediği darbeci General Halife Hafter tarafından Ulusal Mutabakat Hükümeti’ni devirmek amacıyla Trablus’a saldırı başlatılması dikkatle incelenmelidir. Nihayetinde Libya Kara ve Deniz Hudut Komitesi anlaşma öncesi 18-19 Kasım 2019 tarihleri arasında Türkiye’ye gelmiş ve yetkililerle teknik çalışmaları tamamlayarak anlaşmaya son şeklinin verildiği bilinmektedir.

Ayrıntıları henüz fazlaca bilinmese de Türkiye’yle GKRY, Yunanistan ve Avrupa Birliği (AB) arasında Doğu Akdeniz sahasında yaşanan enerji kaynakları ve MEB geriliminin daha da yükseleceği beklenmektedir[6]. Çünkü Türkiye ile Libya arasında imzalanan anlaşmalar ile Doğu Akdeniz sahasında dengelerin değişmesine neden olmuştur. Zira uluslararası hukuk dahilinde imzalanan anlaşma ile iki ülke arasında mutabık kalınan sahada petrol ve doğal gaz arama ve çıkarma hususunda söz sahibinin Türkiye ile Libya olduğu uluslararası kamuoyuna ilan edilmiş oldu.

Türkiye Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, bir soru üzerine, Türkiye ile Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti arasında imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin mutabakat muhtırasının Türkiye’nin uluslararası hukuktan kaynaklanan haklarını korumayı amaçladığını açıklamıştır. Sayın Çavuşoğlu ayrıca, benzeri görüşmeleri GKRY haricinde her ülkeyle Türkiye’nin görüşebileceğini beyan etmiştir[7].

Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için Libya tarafından bütün hukuki prosedürler tamamlanmıştır. Türkiye’de ise TBMM’nin onaylamasına müteakip Birleşmiş Milletler (BM)’e bildirerek resmen yürürlüğe girmesi beklenmektedir. 

Sonuç olarak;

Türkiye ile Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti arasında imzalanan “deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin mutabakat”, yıllardır Yunanistan’ın kurguladığı sistemi çökertmiştir. Doğu Akdeniz’de münhasır alan mücadelesi veren Türkiye’nin elini güçlendiren bu anlaşma, uluslararası kamuoyunda meşru kabul edilen Libya hükümeti ile imzalanmış olması nedeniyle uluslararası meşruiyet tartışmalarına fırsat vermeyecek özelliklere haizdir.

Türkiye, bu anlaşmayla kendi karasularında, Yunanistan’ın AB’yi arkasına alarak hak iddialarını bertaraf etmiştir. Aynı zamanda AB’nin Doğu Akdeniz’de taraflı ve hukuksuz davranışlarına da dur demiştir. Böylece Doğu Akdeniz’de Sykes-Picot benzeri hukuksuz paylaşımların olamayacağını uluslararası hukuk çerçevesinde ilan etmiştir.

İsmail CİNGÖZ; Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Uzmanı/M.Sc. – BULTÜRK Ankara Temsilcisi.

[1] Asya KARAGÜL; “Türkiye’den Yeni Sykes Picot’a Libya Darbesi!”, 30.11.2019.

[2] Güneş; “Türkiye’nin Libya ile Deniz Yetki Alanı Anlaşması İmzalaması Halinde Yunanistan’ın İşgal Projeleri Bozulacak, 11.11.2018.

[3] Yeni Şafak; “Akdeniz’de Oyun Şimdi Başladı”, 29.11.2019.

[4] Yeni Şafak; “Libya’da Bu Harita Açıldı”, 11.11.2018.

[5] İsmail CİNGÖZ; “Yol Ayrımındaki Türkiye Ne Yapacak?”, Ticari Hayat Gazetesi, 12.06.2019.

[6] Amerika’nın Sesi, “Türkiye ve Libya Akdeniz’de Yetki Alanı Anlaşması İmzaladı”, 28.11.2019.

[7] Deutsche Welle Türkçe; “Mutabakat Türkiye’nin Haklarını Koruyor”, 28.11.2019

Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
Toplam 1 yorum var, 1 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
Ramazan Demir 4 Aralık 2019 Çarşamba  09:24

Allah kalemine kuvvet versin yaz devrem.

Yorumu oyla      0      0  
FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
TİCARİ HAYAT GAZETESİ
ARŞİV
ÇOK OKUNANLAR
YAZARLAR
Seda TOLMAÇ
Seda TOLMAÇ
GÜNDEM BELİRLEME
Duran AKKAYA
Duran AKKAYA
KÜRESEL PİYASALARDA “VİRÜS” ETKİSİ
Nesrin ÖZOĞLU
Nesrin ÖZOĞLU
NE YİYİP NE İÇİYORUZ BİZ?
Esra SARI
Esra SARI
TEKNOLOJİ İLERLEDİ BİZ YALNIZLAŞTIK
Oğuzhan SARI
Oğuzhan SARI
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE NE KADAR KAYITSIZ KALINACAK
Prof.Dr. Esat ARSLAN
Prof.Dr. Esat ARSLAN
YENİ TRUMP DOKTRİNİ 'SUİKASTLA ÖN ALMA'
Bünyamin ALTINTAŞ
Bünyamin ALTINTAŞ
24 OCAK KARARLARI
Arda ÇELİK
Arda ÇELİK
İZ BIRAKANLAR
Ceyhun Özgür
Ceyhun Özgür
E-TİCARET NEDİR? NASIL YAPILIR?
Şira Yıldız ASAN
Şira Yıldız ASAN
HAYATA UMUTLU VE MUTLU BAKABİLİRİZ
Mustafa YILDIZ
Mustafa YILDIZ
KENDİNE VE TOPLUMA YABANCILAŞMA
Büşra Çinkaya
Büşra Çinkaya
‘‘CAM ADASI’’ MURANO
Mert Can DUMAN
Mert Can DUMAN
GELİR EŞİTSİZLİĞİ İÇİN YENİ BİR REÇETE GEREK
R.Bülend KIRMACI
R.Bülend KIRMACI
BERLİN KONFERANSI
İsmail CİNGÖZ
İsmail CİNGÖZ
ORTADOĞU’DA ESKİ PROBLEMLERE YENİ KARTLAR DAĞITILIYOR
Hatice TOPÇU
Hatice TOPÇU
AYARSIZ HESAPLAR
Ömer AĞAÇLI
Ömer AĞAÇLI
SEVGİ VE PAYLAŞMAK ÜZERİNE...
Ayşe Aybike Yılmaz
Ayşe Aybike Yılmaz
VEJETARYEN BESLENMESİ
Hatice Karataş
Hatice Karataş
HAYAT KISA KUŞLAR UÇUYOR
Burcu ŞEN
Burcu ŞEN
NE KUTLADIĞIMIZI BİLİYOR MUYUZ?
Av. Zeynep YETİŞGİN
Av. Zeynep YETİŞGİN
HATIR İÇİN YOLCU ALIMINDA ARAÇ İŞLETENİN SORUMLULUĞU
Gülçin KARLI İPEK
Gülçin KARLI İPEK
İLKLERİN KADINI SABİHA RIFAT GÜRAYMAN
Hicret TÜRKMAN
Hicret TÜRKMAN
KOMŞULUK ÖLMESİN
Hasan AKGÜL
Hasan AKGÜL
YEREL SEÇİMLER İÇİN BİR DEĞERLENDİRME
Ceren Tuğçe ÖZDEMİR
Ceren Tuğçe ÖZDEMİR
ENDİŞE VERİCİ!
Gamze Nur ERGİL
Gamze Nur ERGİL
BABA’YA İTHAFEN
Dursun ERKILIÇ
Dursun ERKILIÇ
LİBAS
Fatma Sena YAMAN
Fatma Sena YAMAN
SEVİNCİ ŞÜKÜR, ÜZÜNTÜSÜ SABIR
Serkan KUMDAKÇI
Serkan KUMDAKÇI
SEYRE DEVAM
Can Berk KANAT
Can Berk KANAT
DİŞİYİ KİŞİ YAPALIM!
Esra  YAZDIÇ DEMİR
Esra YAZDIÇ DEMİR
ŞALVARIYLA KÜRSÜYE ÇIKIYOR, AKADEMİSYENLERİN YAPAMADIĞINI YAPIYOR
Şahap YILMAZ
Şahap YILMAZ
İŞ PLANI NEDEN ÖNEMLİ?
Ali Asker DEMİRHAN
Ali Asker DEMİRHAN
YENİ TORBA KANUN TASARISININ VERGİ HÜKÜMLERİ
Mehmet GÖKTÜRK
Mehmet GÖKTÜRK
GERÇEĞİ HAKARET SAYMAK!
Abdurrahman SAĞKAYA
Abdurrahman SAĞKAYA
DEVLET HİZMET SATIN ALMALI
Oktay TAŞ
Oktay TAŞ
İŞİMİZ FİYAKA!
Cihangir TÜRKMEN
Cihangir TÜRKMEN
İHTİYAÇLARIM VE REFERANDUM
İsmet ORHAN
İsmet ORHAN
ÜÇ MUAMMADA... İLKLER NELER OLUYOR?
Sedat ERİŞ
Sedat ERİŞ
HALKIN BİLİNÇALTINDAKİ SORULAR-4
ÇOK YORUMLANANLAR
FACEBOOK'TA TİCARİ HAYAT
Ana Sayfa Gündem Ekonomi Şirketler Özel Haber Ankara Röportaj Sağlık
KünyeHakkımızda KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva