ANA SAYFA GÜNDEM EKONOMİ ŞİRKETLER ÖZEL HABER ANKARA RÖPORTAJ SAĞLIK VİDEOLAR
Kapadokya kanunla korunacak
Kapadokya kanunla korunacak
Denizli'de motosiklet ambulanslar göreve başladı
Denizli'de motosiklet ambulanslar göreve başladı
Kilis müzesi tarihi binaya taşınıyor
Kilis müzesi tarihi binaya taşınıyor
600 megavat batarya kapasitesine ihtiyaç duyabilir
600 megavat batarya kapasitesine ihtiyaç duyabilir
KPSS kampı Yenimahalle’de başlıyor
KPSS kampı Yenimahalle’de başlıyor
HABERLER>ÖZEL HABER
20 Mart 2019 Çarşamba - 07:27

Yalan haberler nasıl doğrulanır?

teyit.org Editörü Ali Osman Arabacı, özellikle seçim zamanlarında internette mevcut olan 7 yanlış bilgi türüne dikkati çekti. Arabacı, bir haberde kullanılan görselin bağlamdan koparılıp koparılmadığını anlamak için ‘tersine görsel aratma’ yapılabileceğini söyledi.

Yalan haberler nasıl doğrulanır?

İRFAN BAŞÇUHADAR
 

31 Mart yerel seçimlerine sayısı günler kala, gerek geleneksel medyada gerekse sosyal medyada çok sayıda haber, bilgi ve görsel, bir içerik halinde insanlara sunuluyor. Sunulan bu içerik bombardımanında ise, hangi bilginin sahte veya yalan, hangi bilginin doğru olduğu konusu tartışılıyor. 
Özellikle seçim zamanlarında ortaya konulan bilgilerin, haberlerin ve görsellerin içeriğinin kullanıcılar tarafından nasıl doğrulanacağı konusu oldukça önem taşıyor. 
Geçtiğimiz gün, Ankara Barosu Eğitim Merkezi Konferans Salonunda düzenlenen “Sahte-yalan haberler nasıl doğrulanır? Seçimler Üzerindeki Etkisi ve Hukuki Açıdan Değerlendirilmesi” konulu panelde de bu faktörler üzerinde durularak, sosyal medya kullanıcılarının doğru bilgiye nasıl ulaşacağı konusu ele alındı.
teyit.org Editörü Ali Osman Arabacı ve Doğruluk Platformu Editörü Verda Uyar, ‘sahte-yalan haberlerin nasıl doğrulandığı’ konusu üzerine yaptıkları çalışmaları anlattı. 
Arabacı ve Uyar ayrıca, sosyal medya kullanıcılarının içerikleri tüketirken nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durarak, özellikle seçim zamanlarında oluşturulan bilgilerin doğru olup olmadığına dikkat edilmesinin önemli olduğunu söyledi.

teyit.org olarak haberin ve görselin doğruluğunu kanıtlamak içiz analizler yapıyoruz
teyit.org Editörü Ali Osman Arabacı, ‘teyit.org’un 2016 yılında kurulduğunu ve yaygın bilinen yanlışlardan, sosyal medyanın gündemine oturan şüpheli bilgilere, medyanın gündeme getirdiği iddialardan, şehir efsanelerine birçok alanda doğrulama yaparak internet kullanıcılarının doğru bilgiye ulaşmasını sağlamak için çalıştığını söyledi.
Arabacı, konuyu yaklaşan 31 Mart seçimleri çerçevesinde değerlendirerek, seçim zamanlarının öncesinde ve sonrasında birçok asparagas haberle karşılaşılabildiğini, bu nedenle özellikle sosyal medyada çok sayıda habere maruz kalan insanların, bilgilerin doğru olup olmadığı konusunda kuşkuya düştüğünü belirtti.
Arabacı, teyit.org olarak hem kendi medya takipleri hem de kullanıcılardan kendilerine gelen ihbarlar neticesinde bir haberin veya görselin doğruluğunu kanıtlamada analiz çalışması yaptıklarını dile getirdi.

Günlük 30 ila 40 arasında ihbar gönderiliyor
“teyit.org’a günlük 30 ila 40 arasında ihbar gönderiliyor” diyen Arabacı, 24 Haziran seçimlerinden örnek göstererek, kendilerine gelen ihbarları şu şekilde açıkladı: 
“18 Nisan’dan 4 Temmuz’a kadar Seçim 2018 ile ilgili toplamda bin 460 ihbar gönderildi. 
24 Haziran seçim günü 91 tekil iddiaya ilişkin 367 ihbar gönderildi ve bu ihbarların 320’si seçimde usulsüzlük olduğu iddialarını içeriyordu.” 

İnternette karşılaşılan 7 yanlış bilgi türü mevcut
Arabacı, özellikle internette karşılaşılan en yaygın 7 yanlış bilgi türünden söz ederek, seçimde karşılaşılan yanlış ya da yalan haberlerde 7 yanlış bilgi türünün; taklit, manipülasyon, bağlamdan koparma, çarpıtma, uydurma, hatalı ilişkilendirme ve parodi olduğunu söyledi. Taklit konusunun özellikle sosyal medya platformu olan Twitter’da sıkça kullanıldığından söz eden Arabacı, “Twitter’da bir hesabın gerçek olup olmadığı ‘mavi tık’ işaretinden anlaşılabileceği gibi, biyografi kontrolü ile de anlaşılabilir. Bununla birlikte kişi paylaşımlarına bakılabilir ve son olarak kişilerin takipçilerine bakılabilir” dedi. 
Manipülasyonun ise kasıtlı ya da kasıtsız olarak yanlış bilgi yaymak olduğuna dikkati çeken Arabacı, özellikle seçim zamanlarında hazırlanan pankartlarda manipülasyonun oldukça etkili olabildiğini ifade etti. 
‘Tersine görsel aratma’ ile bir görselin bağlamdan koparılıp koparılmadığını anlayabilirsiniz 
Arabacı, bağlamdan koparma türünün de 7 yanlış bilgi içerisinde olduğunu belirterek, bir haber görselinin bağlamdan koparılıp farklı bir şekilde sunulup sunulmadığını anlamak için ‘tersine görsel aratma’ yapılabileceğini söyledi. 

Doğruluk Payı Platformu, siyasi bir kişinin beyanının doğru olup olmadığını inceler 
Panelde konuşma yapan Doğruluk Payı Platformu Editörü Verda Uyar ise, kendi platformlarının çalışma sistemini şöyle açıkladı: “Doğruluk Payı oluşumu, siyasi partilerin, siyasi kişiliklerin söylemlerindeki doğruluk payını araştırır. Yani biz, siyasi bir kişinin beyanının doğru olup olmadığını inceliyoruz. İşimiz ‘Fact-checkıng’, yani bizler, doğruluk kontrolü yapan kişiler olarak tanımlanmaktayız.” 
“Siyasetçilerin yaydıkları bilginin doğru olup olmadığını bilmek gerekiyor. Bu noktada da siyasetçilerin söylemlerini irdelememiz gerekiyor” diyen Uyar, gerçekleştirdikleri çalışmalarda şeffaflığı ve tarafsızlığı temel aldıklarını vurguladı. 

Söylenenin olgusal olarak doğru olup olmadığı ile ilgileniyoruz
“Kurulduğumuz günden beri 1100 iddia kontrolü gerçekleştirdik” diyen Uyar, “Biz söylemlerin yalan olup olmadığı ile ilgilenmiyoruz. Bu nedenle analizlerimizi yaparken ‘doğru’ ve ‘yanlış’ kavramlarını kullanıyoruz. Çünkü, bir söylemi ‘yalan’ olarak nitelendirdiğimizde tarafsızlığımızı kaybedeceğimizi düşünüyoruz. Bu nedenle söylenenin olgusal olarak doğru olup olmadığı ile ilgileniyoruz” dedi. 

 
HAKSEN’den ‘18 Mart Şehitleri Anma Günü’ etkinliği
 
Kahve dükkânı açarak patron oldu
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
KATEGORİDEKİ DİĞER HABERLER
HAKSEN’den ‘18 Mart Şehitleri Anma Günü’ etkinliği
Kamu Çalışanları Hak Sendikaları Konfederasyonu (HAKSEN) 18 Mart Şehitleri ...
Ankara’nın en yaşlı anahtarcısı; Mehmet Paker
“Ankara’nın en yaşlı anahtarcısıyım” diyen 60 yıllık anahtarcı Mehmet ...
Hogwarts yolcusu kalmasın
Hogwarts Express Cafe’nin sahibi Fatih Kaya, “Benim bir kafe açma planım ...
 
Başkentin simgeleri satranç tahtasında buluştu
Gökyay Satranç Spor ve Kültür Vakfı’nın Ankara Kalkınma Ajansı iş birliği ...
Taksiciler sorunlarına çözüm bekliyor
Son zamanlarda kaçak taksicilerin ve giderlerinin her geçen gün artmasından ...
Mart ayında balık fiyatları nasıl?
Özayabakan Balıkçısı işletmesinde çalışan yılların balıkçısı Yusuf Daldal, ...
 
En büyük isteğimiz sokaktaki en büyük kartonu bulmaktır
Sokak Atık Toplayıcıları Derneği Başkanı Recep Karaman, “Sokakta kağıt ...
Bijuteri lüks oldu
Bijuteri sektöründe imalatın artık para kazandırmadığını söyleyen Mithat ...
Ankara Sinema Akademisi gençlerle buluşmaya devam ediyor
Ankara Sinema Akademisi’nin kurucusu Hakan Kılıç akademideki eğitimlerin ...
 
TİCARİ HAYAT GAZETESİ
ARŞİV
ÇOK OKUNANLAR
YAZARLAR
Prof.Dr. Esat ARSLAN
Prof.Dr. Esat ARSLAN
ABD’NİN TÜRKİYE UYARILARI
Esra SARI
Esra SARI
SOKAKLAR ÇÖP KUTUSU MU?
Bünyamin ALTINTAŞ
Bünyamin ALTINTAŞ
SURİYELİLER AĞAÇ DİKSİN
Halil YATAR
Halil YATAR
SAĞLIKSIZ ÇAĞDA SAĞLIKLI KALMA ÇABALARI
Şira Yıldız ASAN
Şira Yıldız ASAN
SAĞLIĞIMIZ ÇOK GÜZEL OLSUN
Ömer AĞAÇLI
Ömer AĞAÇLI
''KİBİR'' VE ''KİBRİYA''
Mustafa YILDIZ
Mustafa YILDIZ
GEZİ İZLENİMLERİ III SLOVENYA'DAN SONRA 2. DİNİSİZ ÜLKE OLAN ÇEK CUMHURİYETİ(ÇEKYA), ESKİ ÇEKOSLOVAKYA-2
Burcu ŞEN
Burcu ŞEN
DÜNYANIN EN ETKİLEYİCİ YERLERİ BELLİ OLDU!
Mert Can DUMAN
Mert Can DUMAN
GENÇLİK HAFTASININ ARDINDAN
R Bülend KIRMACI
R Bülend KIRMACI
GÖRÜNENLER VE GERÇEKLER
İsmail CİNGÖZ
İsmail CİNGÖZ
ABD'NİN İRAN'DAN SONRAKİ HEDEFİ TÜRKİYE
Duran AKKAYA
Duran AKKAYA
TÜRK SÜRÜCÜLERİN ELEKTRİKLİ OTOMOBİLLERE OLAN İLGİSİ ARTIYOR
Seda TOLMAÇ
Seda TOLMAÇ
SAHİP OLANLAR VE OLAMAYANLAR
Oğuzhan SARI
Oğuzhan SARI
İSTANBUL SEÇİMLERİ YENİLENİYOR, PEKİ ŞİMDİ NE OLACAK?
Gülçin KARLI İPEK
Gülçin KARLI İPEK
İLKLERİN KADINI SABİHA RIFAT GÜRAYMAN
Hicret TÜRKMAN
Hicret TÜRKMAN
KOMŞULUK ÖLMESİN
Hasan AKGÜL
Hasan AKGÜL
YEREL SEÇİMLER İÇİN BİR DEĞERLENDİRME
Ceren Tuğçe ÖZDEMİR
Ceren Tuğçe ÖZDEMİR
ENDİŞE VERİCİ!
Gamze Nur ERGİL
Gamze Nur ERGİL
BABA’YA İTHAFEN
Dursun ERKILIÇ
Dursun ERKILIÇ
LİBAS
Fatma Sena YAMAN
Fatma Sena YAMAN
SEVİNCİ ŞÜKÜR, ÜZÜNTÜSÜ SABIR
Serkan KUMDAKÇI
Serkan KUMDAKÇI
SEYRE DEVAM
Can Berk KANAT
Can Berk KANAT
DİŞİYİ KİŞİ YAPALIM!
Esra  YAZDIÇ DEMİR
Esra YAZDIÇ DEMİR
ŞALVARIYLA KÜRSÜYE ÇIKIYOR, AKADEMİSYENLERİN YAPAMADIĞINI YAPIYOR
Şahap YILMAZ
Şahap YILMAZ
İŞ PLANI NEDEN ÖNEMLİ?
Ali Asker DEMİRHAN
Ali Asker DEMİRHAN
YENİ TORBA KANUN TASARISININ VERGİ HÜKÜMLERİ
Nesrin ÖZOĞLU
Nesrin ÖZOĞLU
NE OLACAK BU TURİSTLERİN HALİ!
Mehmet GÖKTÜRK
Mehmet GÖKTÜRK
GERÇEĞİ HAKARET SAYMAK!
Abdurrahman SAĞKAYA
Abdurrahman SAĞKAYA
DEVLET HİZMET SATIN ALMALI
Oktay TAŞ
Oktay TAŞ
İŞİMİZ FİYAKA!
Cihangir TÜRKMEN
Cihangir TÜRKMEN
İHTİYAÇLARIM VE REFERANDUM
İsmet ORHAN
İsmet ORHAN
ÜÇ MUAMMADA... İLKLER NELER OLUYOR?
Sedat ERİŞ
Sedat ERİŞ
HALKIN BİLİNÇALTINDAKİ SORULAR-4
ÇOK YORUMLANANLAR
FACEBOOK'TA TİCARİ HAYAT
Ana Sayfa Gündem Ekonomi Şirketler Özel Haber Ankara Röportaj Sağlık
KünyeHakkımızda KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva